Της Μαρίας Νεγρεπόντη-Δελιβάνη – Δημοσιεύτηκε στο Newsbreak στις 07.11. 2026
Χθες το απόγευμα, και ύστερα από καιρό ήμουν στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας (πρ. Ανωτέρα Σχολή, πρ. ΑΒΣΘ) για την ανακήρυξη σε επίτομο διδάκτορα του προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη.
Εξαιρετική πρωτοβουλία, και από όσο γνωρίζω η πρώτη αυτής της εμβέλειας, από τον νεοεκλεγέντα πρύτανη του ΠΑΜΑΚ καθηγητή Κωνσταντίνο Παπαδόπουλο. Φορτωμένη με πολλά μηνύματα, από τα οποία η Ελλάδα έχει τώρα ανάγκη, περισσότερο ίσως από ποτέ, και αυτό της κορυφής, την άρνηση ότι η “Κύπρος είναι μακριά”.
Η αστραφτερή αίθουσα εκδηλώσεων ήταν κατάμεστη, και αυτό που θέλω να υπογραμμίσω ιδιαίτερα ήταν η τέλεια, αψεγάδιαστη οργάνωση της εκδήλωσης, καθώς και η υψηλού επιπέδου τοποθετήσεις όλων των ομιλητών. Είχε προβλεφθεί, ακόμη, και μετάδοση των ομιλιών για κωφούς. Επιπλέον, να υπογραμμίσω και την εμφανή προσπάθεια του κ. Πρύτανη, να προβάλλει το σύνολο των συνεργατών.
Ήταν αυτή η λαμπερή μορφή του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, απόγονος της πρώτης της εμφάνισης ως Ανώτερης Σχολής, που άρχισε τις δραστηριότητες της σε πολυκατοικία της οδού Νίκης 45, με προορισμό να εξασφαλίζει εξειδικευμένο προσωπικό για τις επιχειρήσεις της Β.Ε. Ήταν το ίδιο αυτό σημερινό ΠΑΜΑΚ, που , στη συνέχεια της ζωής της, αναβαθμίστηκε σε ΑΒΣΘ καταλαμβάνοντας το κτίριο της Ιεράς Μητρόπολης Θεσσαλονίκης, που είχε νοικιαστεί επί δεκαετίες από τη Σχολή Βαλαγιάννη, και που εκεί άρχισαν τα πράγματα να δυσκολεύουν καθώς ο αριθμός των σπουδαστών αύξανε συνεχώς ενώ ο διαθέσιμος χώρος γινόταν όλο και πιο ανεπαρκής.
Εκείνη τη μακρινή (αλλά όχι και τόσο) εποχή, κάναμε μαθήματα σε αίθουσες κινηματογράφου και θεάτρου, ενώ οι διοικητικές υπηρεσίες είχαν στεγαστεί, σε ανεπαρκείς χώρους κτιρίου της οδού Τσιμισκή. Για χρόνια, η ΑΒΣΘ με τους ολοένα περισσότερους φοιτητές και διδάσκοντες είχε σοβαρότατο πρόβλημα χώρου, και έλλειψη ελπίδας για λύση του , σε πείσμα του ότι οι απόφοιτοί της κάλυπταν ολοένα σε μεγαλύτερο βαθμό, και με ολοένα καλύτερες επιδόσεις, τις ανερχόμενες ανάγκες της τοπικής οικονομίας.
Και τότε, ήρθε η από Θεού λύση. Ο δικός μας Στέλιος Παπαθεμελής έγινε υφυπουργός Παιδείας, και είχε την….ατυχία, να με έχει μπροστά του, μόλις πατούσε το πόδι του στη Θεσσαλονίκη με ένα μακρύ κατάλογο στο χέρι για το τι χρειάζεται η συνέχεια ανόρθωσης του κτιρίου… Το αστραφτερό κτίριο, που τώρα στεγάζει το ΠΑΜΑΚ τελείωσε σε ελάχιστο χρόνο, και ήταν πια έτοιμο να στεγάσει το δεύτερο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης. Όσο για το όνομα, το πρότεινα εγώ, με την προσθήκη Μέγας Αλέξανδρος, που ωστόσο αποκλείστηκε, επειδή ορισμένες φοιτητικές παρατάξεις έκριναν ότι ήταν “σφαγέας των λαών”. Να προσθέσω, ότι σύσσωμος ο βιοτεχνικός, βιομηχανικός και εμπορικός κόσμος της Β.Ε. ήταν συγκινητικά υποστηρικτής της απόκτησης κτιρίου για την ΑΒΣΘ.
Το παρελθόν του ΠΑΜΑΚ, όπως και το παρελθόν σε κάθε περίπτωση, είναι άρρηκτα ενσωματωμένο στο παρών και στο μέλλον του. Σε αντίθεση με ορισμένους, που υποστηρίζουν ότι δεν ενδιαφέρονται για το παρελθόν αλλά μόνο για το μέλλον, ξεχνούν ότι δεν υπάρχει μέλλον χωρίς παρελθόν. Ιδίως για την Ελλάδα.
Αυτά και άλλα ήρθαν στη σκέψη μου, ενόσω με συγκίνηση απολάμβανα τις φανταστικές εξελίξεις της πρώτης εμφάνισης του ΠΑΜΑΚ, ως Ανωτέρας Σχολής.